enka

40 jaar Enka's mannenkoor

De eerste 40 jaren van het EME.

In het herfstnummer van de "Spindop" uitgaven van 1964 vonden wij wat we zochten: een uitgebreide informatie over het Enka"s Mannenkoor Ede (EME). Al eerder schreven wij uit de rijke historie van bedrijf Ede over het verenigingsleven, dat floreerde dankzij de fabrieksbevolking en zich uitte in voetballen, het ontstaan van "De Reehorst", het zwembad, etc. Deze keer iets over de zangkunst en wel over de eerst 40 jaar van het koor: 1925-1965. Zoals het meestal gaat, begint het klein en eenvoudig. Als dan echter de voedingsbodem goed is, in dit geval de behoefte aan groepsgewijs zingen, dan kan uit een simpel gebeuren iets groots ontstaan. Zo ging dat ook met het koor.  

13.htm1EME in het jubileumjaar 1965

 

De toenmalige beheerder van de Reehorst, de heer Karel Laurens, die ook werknemer bij Enka was, richtte in 1925 een dubbel mannenkwartet op. Al binnen het jaar was het kwartet een mannenkoor geworden met de heer Post als voorzitter. De heer J.F. van Zutphen, een zeer muzikale man uit Wageningen, werd dirigent. Als bekwaam zangpedagoog en zelf een geschoold cellist bij de toenmalige Arnhemse Orkestvereniging, haalde hij uit het koor al het mogelijke, dat latent aanwezig was. Hij gaf het koor allure.

Al in 1935, dus 10 jaar na de oprichting, organiseerde het koor een concours in Ede, waaraan maar liefst 47 verenigingen deelnamen, bestaande uit ca. 2000 mannen en vrouwen. Een ongekend groot festival voor het dorp Ede. Enka"s mannenkoor werd Ede"s cultuurbezit.

13.htm2EME in volle glorie.

 

Het koor bestond in die jaren uitsluitend uit Enka-werknemers. Dat veranderde in de verschrikkelijke crisisjaren. Ook koorleden hoorden bij de ontslagenen en zij meenden dat ze dan niet meer bij het koor hoorden. Dat misverstand werd al snel uit de weg geruimd en zij bleven als ex-werknemers lid van het koor. Op die manier kregen zij m moeilijke periode.  

In de oorlogsjaren ging het ook mis. De "Kultuurkamer" stelde onaanvaardbare eisen aan het koor. Dit leidde ertoe dat het koor in 1942 in ruste ging.

13.htm4Fotocollage EME, wie is wie?

 

Direct na de oorlog kon weer vrijuit gezongen worden. In 1947, kort na de Tweede Wereldoorlog, nam de dirigent, de heer Van Zutphen, afscheid. Hij droeg de dirigeerstok over aan Jan Coljé. De heer Coljé was echter nog niet helemaal beschikbaar.

De heer Albert Pijl, ook een muzikale man, nam het dirigentschap tijdelijk over tot de heer Coljé in 1951 beschikbaar kwam. Vanaf dat moment kwam er voor het koor een ongekende bloeiperiode. Hij voerde het koor naar de uitvoeringen van klassieke werken. Fragmenten uit de operaliteratuur werden hoogtepunten van elk concert.

Verscheidene bekende operazangers werkten aan de uitvoeringen mee. Het aantal zangers telde in die jaren ca. 80. Het koor had een groot aantal vrienden en vriendinnen in de omgeving, maar ook ver in den lande.

Een zeer bekend solist is de heer Herman Krebbers, die ook het koor een warm hart toedraagt.

Krebbers HDe beroemde Herman Krebbers.

 

Ook bekende pianisten uit die tijd, de heren Henk Gort, Joop Stringa en Jan Sinning. Zij verleenden het koor medewerking bij de officiële concerten. Sopranen uit die tijd waren Koosje Zomer, de dames Top en Wolfs. Wij zijn ervan overtuigd dat we hiermee niet alle namen genoemd hebben, die een belangrijke plaats hadden bij de uitvoeringen.  

13.htm530 januari 1950, het 25 jarig bestaan van het EME.

 

Enka's mannenkoor had een vaste plaats in het hart van de Edese gemeenschap gekregen en daarbuiten is de reputatie gevestigd, dus het koor was één van de besten van ons land. Het is klein begonnen en het is uitgegroeid tot iets moois. Het is onmogelijk alle concerten te noemen, waar het koor aan deelnam.

Enkele willen wij toch noemen:

  • In de Koningsburg in Krefeld gaf het koor in 1957 een klinkend concert, dat geleid heeft tot hechte banden met het Krefelder Mannenkoor.
  • Ook een werkbezoek in 1960 van de toenmalige koningin Juliana aan Ede werd o.a. opgeluisterd in "De Arbeidszorg" door een prachtig liederenprogramma.
  • De heer Coljé met koor mocht toen het genoegen smaken aan Hare Majesteit te worden voorgesteld.
  • Geroemd werden ook de concerten, die gegeven zijn voor charitatieve doelen. Het koor en de leiding stelden zich belangeloos ter beschikking voor liefdadige concerten en veel geld is door hun zangkunst terecht gekomen bij de minderbedeelden in de samenleving.
13.htm6

Bij het 40-jarig bestaan op 6 februari 1965 hield het koor een stijlvolle receptie in "De blijde Wereld" te Lunteren met tot slot een zeer geslaagde feestavond. Veel directieleden van de toenmalige AKU waren toen aanwezig.

13.htm3

De sprong naar het heden is maar 27 jaar na 1965. Ook in die periode is er veel gebeurd, o.a. de naamsverandering.

13.htm7Bijgaand een foto van koor en dirigent uit de beginjaren.

 

13.htm8

 

13.htm9

 Voor meer hedendaags nieuws over het Enka's Mannenkoor Ede: www.enkamannenkoorede.nl

© 2016 Historisch Museum Ede. All Rights Reserved.

Design: @Magic