enka

Cellulose

De belangrijkste grondstof voor de fabricage van garens en sponzen is cellulose. De medewerkers van het chemisch bedrijf weten precies wat cellulose is. Maar wellicht ook elke medewerker, wanneer hij terugdenkt aan de rondleiding of de introductie.

cell.01 Cellulose komt aan in de haven van Wageningen.


cell.02 Deze wordt vervolgens naar Ede gereden in een vrachtwagen.

Langs het cellulose wegen lopend dachten wij opeens hoe de afdeling er uit zag in 1951. Wij herkenden niets meer van vroeger, alleen de cellulose vellen, maar ook die waren kleiner. Hoe zag het er 37 jaar geleden uit.

cell.03

Het produktieniveau was ca. 108 ton in de week en er werkten in het viscosebedrijf ca. 100 mensen in 3-ploegendienst. In de ruimte waar nu de alkalisatoren staan, stonden rijen opengemaakte balen cellulose van verschillende hoogten.

Een weger liep achter een wagen met weegschaal en pakte uit elk cellulosepak een aantal vellen en legde die op de weegschaal. Zo woog hij een partij af. Door een andere man werd de afgewogen partij in een korf gepakt en gedompeld in een grote loogbak met behulp van takels. Dit was voor het drenken.


cell.04


In de loogbak gingen 12 korven. Na het drenken werd de korf uit het loog getakeld en een kwartslag gedraaid, waardoor het geheel onder een verticale pers geplaatst kon worden. Onder die pers werd de cellulose uitgeperst. Na het persen werden de pakjes cellulose gescheiden van de platen en in een open bak gegooid. Acht van die partijtjes in die bak werden daarna gereden naar de maalkamer. Met behulp van takels werd de bak omhoog gehesen en de inhoud gestort in de molen.


cell.05


Na het malen werden de witte kruimels geharkt in kleine kruimelbakken, waarin ongeveer 20 kg kruimels gingen. De bakken werden afgesloten met deksel en daarna op een laadbord gestapeld, drie à vier hoog, en naar de rijpkamer vervoerd. Later toen er grotere bakken kwamen, werden deze kleine bakken aan het personeel gegeven en konden goed dienen als vuilnisbak! Men zou zo door kunnen gaan.

cell.06

De bakken werden één voor één gestort in de bunker voor transport naar boven. Waar vroeger tientallen mensen liepen, zie je nu niemand meer en we maken veel meer produktie!

cell.07
Wat is er vroeger afgesjouwd en dat takelen van de korf uit de loogbak... Wat een spatten...
Het was in de periode dat we de techniek nog niet beheersten om het eenvoudiger te doen. Lof voor de werkers van vroeger. Door hen hebben we bereikt wat we nu hebben... en dan staan we aan de vooravond van een nog grotere verbetering, de wetchurn.

© 2016 Historisch Museum Ede. All Rights Reserved.

Design: @Magic